Edukira salto egin | Salto egin nabigazioara

Tresna pertsonalak
Hemen zaude: Hasiera Komunitatea Oier Araolaza

Orain arteko ekarpenak

Begirada luzea eta dantzaren begirada bat datozenean

2015/01/09

Begirada Luzea izeneko sarrera idatzi du Mikel Irizarrek bere blogean . Euskal Tribuaren ibilbide eta etorkizunera begirako proiektua eta estrategia landu eta adosteko gaitasun ezaz ari da bertan. 1918ko Eusko Ikaskuntzaren Oñatiko kongresua aipatzen du ia-mende baterako oinarriak jarri ziren une...

Gehiago irakurri

Etnokoreologoa

2015/01/08

Erabaki duzu zer ikasiko duzun? Plasta. Horrela etortzen dira galdera traszendentalenak, abisu eta beroketa gabe. Eeeeee…. baaaaaaa… zeeeeeraaaaa…. niiiiiiiiik… Bekokian deskubritu berri duzun pikorta ispiluan ikusi eta berrikusi, eta hil ala biziko egoera hartan, institutura ezin zarela...

Gehiago irakurri

Dantzaz eta libertimenduaz, Antton Luku gaur Donostian

2014/12/12

Dantzan Ikasi programan Antton Lukuren mintzaldia antolatu dugu gaur Donostian, Koldo Mitxelenan, 19:00etan. Azken urteotan dantzaz, kulturaz, sorkuntza, tradizioaz, herrigintzaz, euskaraz, antzerkiaz eta oro har gure zera honetaz irakurri ditudan gauza interesgarrienetakoak idatzi ditu Antton ...

Gehiago irakurri

Mozorrotzeaz, hizkuntzalaritzaren eta antropologiaren bidegurutzean

2014/11/27

Mairuz jauntzi izeneko artikulua idatzi du Mikel Tabernak 31 eskutik blogean. Mozorrotu aditzaz ari da, eta bertan jakin dut Euskaltzaindiak ontzat eman duela indioz mozorrotu egitura. Honako erantzuna utzi dut bertan: "Kezka filologikoaz baino begirada antropologikoarekin heldu izan diot ...

Gehiago irakurri

Joseba Juarez gogoan Biarritzeko San Martin ezpata-dantzan

2014/11/09

Hurrengo egunetan kontatu eta erakutsiko dugu gaur Biarritzen bizitako ezpata-dantza. Baina San Martinen ezpata-dantzaren estreinaldian Maritzuli konpainiako kideek Joseba Juarez gogoan izan eta aipamen berezia egin diotela kontatu nahi dut gaur. Ezpata-dantzen arteko anaiarteko sentipen horri bi...

Gehiago irakurri

Xanduli, manduli, kikirriki..... eman goxokiak guri!

2014/11/03

Halloween erauntsiari aurre egiteko modurik ez, eta gutxienez, zapalduko gaituen buldozerraren karrozerian marka txiki bat egiten saiatzea pentsatu dut. Seme-alabekin kontua aztertu ondoren eskatu nien gutxienez ez zezatela "truco o trato" formula amerikar-gaizki-espainolizatua erabili.  Egin dir...

Gehiago irakurri

Preso batek kantatu zuen 1916an, preso darrai kantuak 2014an

2014/10/29

I. mundu gerran preso zituzten hango eta hemengo soldaduei kantuak grabatzen aritu ziren zenbait ikertzaile alemaniar. Tartean zenbait euskaldun, eta preso zuberotarrak gogotik erakutsi zuen herri kantari bateko semea zela. Errepertorio ederra kantatu zuen: Prima eijerra, goizian goizik jeikerik, a...

Gehiago irakurri

Elkarrizketa Halloween eta Arimen gauari buruz

2014/10/24

Elgoibarko Barren aldizkarirako Halloween eta Arimen gauari buruz elkarrizketa egin dit Ainhoa Andonegi kazetariak, eta 2014ko urtarrilaren 24ko 925. zenbakian argitaratu da . Emailez egin dugu eta nik jarritako guztia ez da kabitu astekarian, beraz, galdera guztiak ekarri ditut hona. Negu...

Gehiago irakurri

Bilbon eta euskal dantza tradizionalik gabe

2014/09/25

Lehen ere entzun izan ditugu horrela iragarpenak ( aurkeztu ere egin ziguten eskola orain lau urte eta gero ez zen gauzatu ), eta gero ez dira inora iritsi, baina oraingoan (lehen ere hori pentsatu genuen) badirudi aurrera doala Arte Eszenikoen Goi Mailako Eskolaren proiektua . Albistea ona irud...

Gehiago irakurri

Dantza, hainbatetan hizkuntza ordezkatzen duena identitate osagai moduan...

2014/09/22

Bernardo Atxagak, Eskoziaren independentziarako gogoen azpian egon daitezkeen arrazoiak aztertzen honakoa idatzi du: "la danza, que tantas veces sustituye a la lengua como elemento identitario, era socialmente tan importante que hasta los jóvenes de Japón y de Pakistán que estudiaban en la Un...

Gehiago irakurri

Orain arteko erantzunak

Oier Araolaza on ETB Seguran 30 urte

2013/10/24

Argi dago erreportajea auto-satisfakziotik abiatzen dela, eta beraz, Telleriarena da 45 minutuetan entzun daitekeen ahots kritiko (horrela deitu baldin badaiteke behintzat) bakarra. Pena da, erreportajean bertan agertzen baitira hainbat hari-mutur tiratzeko aukera eskaintzen zutenak. Telleriak aipatzen duena adibidez, dantzakeraren bilakaeraz. Lierni eta Maixabel Elorzak, Segurako txapelketari buruzko liburuaren egileek ere esana dute: "Egun ez dago estilo propiorik, den-dena askoz akademikoagoa da, fabrikatuagoa, klonikoa". Baina hari mutur hori ez zion tira egin erreportajeak.

Beste hari mutur interegarri bat: Euskal Herriko dantza txapelketa egin nahi, baina Gipuzkoakoak ez diren dantzariak erakartzeko dituzten zailtasunak. 9 bikote, zortzi gipuzkoar eta bizkaitar bakarra, aurkezten diren txapelketak badu lejitimitaterik Euskal Herriko txapelketa bezala aurkezteko? Nork eman du, eta zein lejitimitaterekin, Segurako txapelketa Euskal Herriko txapelketa izendatzeko baimena? Zergatik enpeinatzen dira "dantza txapelketa" moduan aurkezten, berez, "dantza solte eredu estilizatu eta txapelketeroaren" txapelketa baino ez dena?

Segurako txapelketaren historian izan dira kontu interesgarriak erreportajean aipatu zitezkeenak, baina itzalean utzi direnak. Adibidez, Galdakaoko Andra Mari dantza taldeko dantzariak aurkeztu zirenekoak, jota eta porrua Arratia eta Bizkaiko adineko dantzariekin ikasitako moduan egiten. Teknikoki eskasagoak ziren? Ez, horixe. Biziak, indartsuak, espresiboak ziren? Bai, txapelkeketan ikusten diren gehienak baino dezente gehiago. Baina ez zetozen bat txapelketako epai-mahaiak markatutako ereduarekin. Jantzirik onenaren saria eman zieten. Irain bat.

Oier Araolaza on Carmen Cortes: Yerma 1996

2013/10/21

Urteak pasa arren (17 hain zuzen ere) zapore gozoa gordetzen dut emanaldi honetaz. Indartsua iruditu zitzaidan, zintzoa, sendoa. Baina bada bitxikeria bat maiz gogoratzen dudana. Elkarrizketa egiteko Victoria Eugenia antzokira iritsi ginenean konpainia eszenatoki gainean enseguan ari zen. Irristagarri zegoela iruditu zitzaien, eta kezkatuta zebiltzan. Halako batean, konpainiako zuzendaria bera, Carmen Cortes, agertu zen palangana bat eskuan zuela. Coca-cola bat urarekin nahastu, trapu bat hartu, eta han hasi zen, belauniko jarrita eszenatoki osoa trapu bustiarekin pasatzen. Nik kamerari keinua egin nion graba zezan, eta une hartan gurekin zen konpainiaren managerra kezkatuta, ez grabatzeko hura mesedez, lotsagarria zela hasi zitzaigun esaten. Nik kontrara pentsatu nuen, konpainia famatu baten zuzendaria, eszenatokia trapauarekin garbitzen makurtuta ikustea propaganda ona zela, baina ez genuen eztabaidatu. Hori bai, bideoan erne bazabiltzate, 5:23an ikusiko duzu Carmen Cortes bera trapuarekin lurra garbitzen (edo zikintzen!).

Oier Araolaza on Nori kopiatu zion Michael Jackson-ek moonwalk famatua?

2013/10/04

Bereziki gustatzen zait mota honetako kontuak "tradizioaren" ikuspegitik begiratzea. Normalki Michael Jackson-en dantzakera hori "modernotzat" joko genuke, tradizioarekin oposizioan. Eta ostera, Michael Jakson-en dantzakera bere testuinguruan jarrita, justu kontrakoa geratzen da nabarmen, Michael Jacksonen dantzakera erabat "tradizionala" dela. Alegia, dantza egiteko tradizio batean "egin" da dantzari, tradizio horretatik edan du eta bere dantzakera tradizio horren bilakaeran urrats bat baino ez da. Beraz, Michael Jackson dantzari tradizionala da! Izan ere, ez dago tradiziotik kanpoko dantzarik nere ustez. Nahastuko ditugu tradizio desberdinak, batetik bestera jauzi egiten saiatuko gara, baina hutsetik inor ez da abiatzen (ezinezkoa da) eta nahi eta nahi ez, gure dantzakera, ezagutu, edan, jorratu, bizi, dastatu, ikusi, entzun, sentitu eta antzeman ditugun tradizio desberdinekin, horiek baliatuz zein horiengandik ihes egiten saiatuz, egiten dugun dantza da.

Oier Araolaza on Ezpata-dantzak San Migeletan, Xemeindik Igantzira eta Iurretatik Ontariora

2013/09/30

Nik ere ez dut datu gehiago Aritz! Ea norbait animatzen den informazio bilketa egitera!

Oier Araolaza on Cetina: Contradanza 1991

2013/09/16

Niretzat ere, Zuberoako Pastoralak eta beste zenbait ekitaldi bezala, Cetinako Contradanza anakronismo zoragarria da. Ez dator bat gaur egun modan eta nagusi diren estetika, erritmo, doinu, dantzakera eta antzezkizunekin, baina berezko indarra dauka, erakargarria gertatzen da, emozionantea.

Oier Araolaza on Dantza Auñamendi Eusko Entziklopedian - Sarrera

2013/07/12

Konturatuta dantzari buruzko zenbait sarrera interesgarri egiten ari zirela Auñamendi Eusko Entziklopediarako, eskatu nion Emilio Xabier Dueñasi ea zerrenda bat egin zezakeen, gida bezala, dagoen informazio zabal horren berri izateko. Nik pentsatzen nuen dozena pare bat edo izango zirela,... Halako batean bidali zidan zerrenda Emilio Xabierrek: 700 sarrera! Izututa geratu nintzen. Askotan erabiltzen dut Euskomedia dokumentatzeko, bereziki dantzari buruz dokumentatzeko, eta banekien dokumentazio asko zegoela, baina ezta burutik pasa ere horrenbeste egon zitekeenik. Eta gainera, zerrendan jasotakoa ez da dagoen guztia. Emilio Xabierrek zerrenda osatzeko erabilitako irizpideen inguruan idatzitako testuan ikusi dezakezue zenbait gai (norbanakoak, e. a.) kanpoan geratu direla, bestela inoiz bukatu ezineko lana izan zitekeen.

Iruditzen zait zerrenda hau oso baliabide erabilgarria dela dantzazaleontzat. Orrialde horretan sartu eta bilatzen duguna aurkitzeko Ctrl-F (nabigatzaileek gauden orrialdean hitz bat aurkitzeko eskaintzen duten tresna) erabiliz, erraz aurkituko dugu dagokion sarrerarako lotura.

Mila esker Emilio Xabierri lan bikain honengatik, eta zer esanik ez Eusko Ikaskuntzari entziklopedia bikain hau egin eta eginarazteagatik (hainbat eta hainbat autorek parte hartzen dute bertan) eta denon eskura jartzeagatik.

Oier Araolaza on Teknikaren gailurra eta dantzariaren linea

2013/07/09

Ondo kontuan hartzeko gauzak esaten ditu Roger Salas-ek artikulu honetan. Esango nuke, zenbaitetan euskal dantzan ere dantza klasikoaren "eredu" hori imitatu nahian ibiltzen garela, eta Salas-ek esaten duenean "Balletaren teknika lasterketa ero batean sartu da, eta kirol lehiakorretara modu arriskutsuan ari da hurbiltzen" nik ezinbestez "gure" ingurura begiratzen dut, eta horren zantzuak ikusten ditut gure dantzetan ere bai. Eta ezin ba saihestu Beoteko Bitxoriz akordatzea. Utziko al genioke gaur egun Bitxoriri Artzayaren kontrako desafioa jokatzen? Sumatzen dut ezetz...

Oier Araolaza on Emakumeak Tolosako bordon-dantzarien artean lehen aldiz

2013/06/25

Zorionak Tolosako bordon-dantzariei emandako urratsagatik! Konturatu gara goizean, San Joan zortzikoa dantzatzera atera zirela neskak. Arratsaldean berriz, bordon-dantza egiten soilik mutilak ageri dira irudietan. Zergatik?

Han eta hemen, gure festa eta dantzetan urrats txikiak ematen ari dira berdintasunaren bidean. Baina komunikabideak oro har (Tolosaldeko hitza salbu), eta agintari eta politikariak beste alde batera begira jarraitzen dute. Argi dago gatazka gustatzen zaigula eta gauzak gatazkarik eragin gabe bideratzen joatea ez zaigula interesgarria iruditzen.

Oier Araolaza on Kabalkadak Aiziritzen 1989ko otsailaren 12an

2013/06/21

Grabazio historiko bat da Emilio Xabier Dueñas-ek hemen eskaini diguna. Altxor bat. Kabalkadetako errepertorioaren inguruan ekarpen ederra egiteaz gain, zehazki dantza-jauziei buruz ezagutzen den dokumentu ederrenetako bat da. 1989an Burgaintzi taldearen ekimenez Aiziritzen Kabalkaden inguruan antolatu zen emanaldiaren bazkalosteko ekitaldian, adineko hainbat dantzari plazara atera, eta dantza-jauziak dantzatzeko estilo anitz, eder eta desberdinak erakutsi zituzten jendaurrean. Egun berean, Claude Iruretagoienak ere grabatu zituen bideoz dantzak eta Aiko taldeak Urraska CD-DVDan argitaratu ziren irudi horiek eta beste zenbait.

Gazteek bere emanaldia egin ondoren, adineko dantzariak atera ziren plazara eta bideoan ikus daitezke, 51. minututik aurrera muxikoak, marianak eta ostalerrak dantzatzen. Harrigarria da dagoen estilo aniztasuna, eta dantzarako erakusten duten grazia.

Horren aurretik bada pasarte bat, bitxikeria bat nahi bada, baina hunkigarri gertatzen dena. Burgaintzikoa dantzariak Gau Ainerak dantzatzen ari direla, bapatean urratsak kantatzen dituena tronpatu egiten da. 43:50 inguruan gertatzen da hori, eta hortik aurrera dantzariek kontrako norabidean dantzatzen ageri dira. Ez dirudi beraietako inor konturatzen denik, baina bapatean, 45:10ean, jendartean zegoen gizon bat agertzen da dantzarien artean. Alderantziz ari zirela ohartuta, taldera sartu, eta dantzari gazteei norabide egokia zein den adierazten saiatzen da. Alperrik. Gazteek ez diote kasurik egiten, eta hortik dantza bukatu artean, gizona beste guztien kontrako norabidean dantzan ariko da...

Oier Araolaza on Dantza biretarako diru-laguntza deialdia

2013/05/27

Ez dago esan beharrik dantza tradizionaleko birak deialdi honetatik kanpo daudela. Izaera amateurra dutenak, 15 partaide baino gehiago dituztenak, herriko festa eta berbenak, eta kaleko eta "antzeko" (Zeintzuk ote dira antzeko horiek??) emanaldiak ez dute diru-laguntzarik izango. Noski, dantza tradizionala da deialditik kanpo utzi nahi dutena. Etxepareko arduradunekin honi buruz eztabaidatu nuen iaz, eta esan zidaten bazela deialdi orokor bat, euskal dantza taldeek parte har zezaketena. Aurten galdetu dut deialdi horri buruz, baina hara, suerte txarra, deialdi hori desagertu egin da.
Oier Araolaza

Oier Araolaza

Dantzaria naiz. Eibarko Kezka eta Donostiako Argia taldeetan aritzen naiz batez ere, eta Elgoibarko Haritz taldean ikasi nuen zenbait urtez. dantzan.eus-eko editore lanetan aritu naiz zenbait eta urtez gaur egun dantza eta generoaren inguruko ikerketa lanean ari naiz EHUn Mikel Laboa Katedraren babesarekin, eta Dantzertin euskal dantzako eskolak ematen ditut.

Blog honetako testuen lizentzia: CC-BY-SA
Alegia, kopiatu, aitortu eta baldintza beretan zabalzazu!
Babestu dantzan.com