Dokumentuaren akzioak
Dantzan.com-eko RSS konbinatua
Zumatzeko maskaradak: Joana Hoki eta Maider Larrori
Aurtengo maskaradetako lehen egunean aurreko belaunaldiko dantzari taldeak egin zieten harrera sorpresaz aurtengo maskarada taldeari; tartean ziren Joana Hoki eta Maider Larrori. 2014ko maskaradetan beraiek izan ziren protagonistak: Hoki kautera rolean aritu zen eta Larrori gatuzain. Dantzan 7-8 urterekin hasi zen Larrori eta Hoki 14 urterekin. Jean Etxegoien izan dute irakasle eta egun Larrori bera ere irakasle ari da Iruriko dantza eskolan Etxegoienekin batera. Ostiralero elkartzen dira eta egun hiru talde ari dira dantzan. Maskaradetako lehen egunean Irurin izan zen lehen barrikada eta inork jakin gabe, 30-40 urte bueltan dituzten dantzariek osatutako aitzindari taldea dantzan agertu zen jantzi beltzekin. Hamar bat urte dira kalean dantzatu ez direla; puntuak buruan eta gorputzean ondo gordeta dituztela diote, baina indarra eta hatsa galdu dituztela. Gazteei harrera egin eta lekukoa pasatzeko modua izan da taldearen agerraldia. Ikusi dute gazteek talde ederra osatu dutela aurtengorako eta harro antzematen dira jarraipenak etenik izan ez duelako. Irudiak: Idoia Lahidalga, Amaiur Aristi. Zumatzeko maskaradak, Joana Hoki eta Maider Larrori, Iruri, 2026-01-18.
M8 2026 Emakumeak irradakan
Martxoaren 8a emakumeek irradakan ospatu dute; eskuetatik heldu eta borobilean elkarrekin dantzan eta kantuan. Barakaldo, Mungia, Zizurkil eta Andoainen Emakumeen Nazioarteko Eguneko ekitaldietan aldarrikapen eta manifestazioekin batera emakumeek eskuz esku plazak hartu dituzte dantzan. Irradakak zirkuluan egiten diren dantzak dira; kantua, eskuen mugimenduak eta hanken erritmoa uztartu ohi dira. Euskal Herrian ez ezik, munduko hainbat tokitan ere egiten dira, zirkuluan dantzatzeak indar eta esanahi berezia baitu; eta horregatik, kultura askotan eta historian zehar, emakumeek irradakan dantzatu izan dira eta dantzatzen dira. Irudiak: Ibarra-kaldu, Arkaitz Pascuas, Eneko Iturbe, Uxue Ugartemendia. M8 Emakumeak irradakan, 2026-03-08.
Mintegia + Mazurka gauak
Noiz: 2026/03/13 18:30Non: Elgeta, Espaloia kafe-antzokia.
Gaurko gaiak: Jarraian, Mazurka Gauak. Info: https://dantzan.eus/kidea/herrixadantzan/plazako-dantza-tradizionala-kalitatean-sakontzen-2025-2026
Mendikotako 1921eko maskarada
'Gaur8' astekariak 1921ean Mendikotan eginiko maskaradaren irudi bat bildu du 'Behatxulotik' atalean. Egilea ezezaguna baldin bada ere, Baionako mediatekarena da argazkia.
Guilcher 11 Barkoxe 1963 Alexis Pikotxet eta Pierre Uturri
Irudi horiek Xiberoako Barkoxe Herrian, Txapela kartielan filmatu zituzten Hélène eta Jean-Michel Guilcher-ek 1963an. Bi dantzari heldu argertzen dira, hiriko jantziekin beztiturik. Bi horiek ez dira nornahi. XX. mendean, eta batez ere bi mundu gerlen artean, Zuberoan izan diren influentzia handiko dantza maisuak dira: Pierre Üthürri (1892-1975) eta Alexis Pikootxet (1891-1982). Lehenik, dantzari oso trebeak izan ziren bata eta bestea. Biak Martin Hegobürü-Heguiaphal dantza maisu famatuaren ikasleak izan ziren Lehen mundu gerra aurretik. Hegobüru, ainitzek Zuberoako dantza modernoaren aita bezala izendatzen dutena, XIX. eta XX. mendeen loturan eragin handia ukan zuen dantza maisua da. Hain zuzen, frantses armadako erregimentuetan ikasitako teknikaren erakarpenaren bitartez, bertako dantzek beste aurpegi bat hartu zuen garaian. Martin Hegobürü Montpellier hirian 81. Erregimenduan egona zen eta han dantza maisu izendatua izan zen. Bere aurretik jadanik Barkoxe herriak dantza eskola famatuak zituen: Guilcher-ek dioenez, Johañe Goieneix Gaztelondo auzoan eta plazan Saphiula etxean, aurkitzen ziren orduan erreferentziak ziren dantza eskolak. Hortik hurbil, Eskiulako Ezpelet etxean zegoen beste dantza eskolara joaiteko aukera zuten bertako gazteek 1880 inguruan (La tradition en Béarn et Pays basque français - 308 orrialdea). Horien segidan bere irakaskuntza hedatzeko aukera ukan zuen Martin Hegobürük. Dantza maisu izan zenetik, armadan irakatsitako zorroztasuna zaindu zuen eta aldi berean dantza garbi eta menperatua mantendu nahi izan zuen. Pikotxet eta Üthürri-k Lehen mundu gerra ondoren haien maisuaren segida hartu zutenean, bertako dantzari alde atletikoagoa eman zioten eta aldi berean dantzaren estetikari aldaketa garrantzitsua ekarri zioten: “Hegobürük irakatsi zuen tarte luzean, praktika militarretik zekarren estilo neurtua ezarri zuen Barkoxen. Hori guztia gazteriaren eskaeren gainetik egin zuen; izan ere, gazteek efektu ikusgarriagoen bidez nabarmendu nahi zuten. Bi gerren artean Pierre Uthürry eta Alexis Picochet-ek beren maisuaren lekukoa hartu zutenean, luzaroan eutsita egon ziren nahiak askatasunez agertu ziren. Mugimenduen marrazkiari eta posizioen zehaztasunari dagokienez kontzesio nabarmenik egin gabe, estiloak bilakaera izan zuen zabaltasunaren, goratasunaren eta erakustaldi atletikoaren norabidean”. (J. M. Guilcher, La tradition en Béarn et Pays basque français - 313 orrialdea) [fr] Aussi longtemps qu’Hegobürü à enseigné, il a imposé a Barcus le style mesuré qu’il tenait de la pratique militaire. Cela en dépit des sollicitations de la jeunesse qui brûlait de se signaler par des effets plus spectaculaires. Quand P. Uthürry et A. Picochet, entre les deux guerres, ont pris la suite de leur maître, les aspirations longtemps contenues se sont donné libre cours. Sans concession importante quant au dessin des mouvements et à l’exactitude des positions, le style a évolué dans le sens de l’ampleur, de l’élévation et de la performance athlétique. (J. M. Guilcher, La tradition en Béarn et Pays basque français - 313 orrialdea) Irudien azterketa eta testuaren erredakzioa: Jon Iruretagoyena - Maritzuli konpania. Jean-Michel eta Hélène Guilcher gure gurasoek, Biarnoan eta Ipar Euskal Herrian egindako ikerketetan, batzuetan, dantza emanaldiak filmatzeko aukera izan zuten. Haien nahia zen film horiek dagokien eskualdeetako ikerlari eta dantzariei itzultzea. Film horiek gure aitak nahi zuen ordenan muntatu dira. Horregatik, Yvon, Naïk eta Mône seme-alabek, irudiok Euskal Kultur Erakundearen eta Dantzan elkartearen esku utzi nahi ditugu, haien beharren arabera (erakusketak, hitzaldiak, webguneak...) ikusi eta baliatuak izan daitezen, J.M. Guilcher funtsaren aipamena eginez. Meudon-en, 2023ko azaroaren 11n Guilcher familiak haien gurasoak bildutako ondarea Euskal Kultura Erakundearen eta Dantzan elkartearen esku uzteari esker altxor eder hau euskal dantzaren maitaleen esku jartzeko aukera izan da. Irudien ikerketa, erredakzioa eta sareratzeko prestaketa-lanak Euskal Kultur Erakundeak eta Dantzan elkarteak finantzatuak izan dira. Guilcher 08 Hauze 1976 Altzaiko maskaradak: jauziak, bralea eta godaleta
Irudi horiek gabatuak izan zirenean, 70 urtetik gora zuten bi protagonistek. Ez da hor agertuko lehen aipatutako dantza atletikoaren erakuspenik, bai aldiz XX. mendeko bi dantzari zuberotar nabarmen helduaroan dotorezia handiz dantzan. Bi jauzi dantzatzen ikusi ditzakegu. Lehenik Aintzina pika edo Marianak eta gero Ostalerrak. Bukatzeko jauzien urratsak banan bana erakusten dituzte hala nola sinple, pika, zeina eta ebats.
Euskal dantzak Guilcher bilduman 1962-1976
42 emanaldiz osatutako dFeria bertan da
DFeria arte eszenikoen jaialdia datorren astean abiatuko da. Sarrera asko jada salduta daude, eta urteroko arrakasta espero dute. Led Silhouette konpainiako Martxel Rodriguezekin izan gara.
Kinto izan ezin ziren emakumeek espazioa berenganatuko dute Aretxabaletan
Martxoaren 7an, ‘Aurten gu be kintta!’ eguna ospatuko dute Aretxabaletan (Gipuzkoa). Jai giroan, zenbait urtetan kinto izan ezin ziren emakumeek espazioa berenganatzea dute helburu.
Kaskaroten moda berriz etorri da: boladan dira Lapurdiko inauteriak
Ikusten dugu geroz eta herri gehiago berrartzen ari dela kaskaroten ohitura Lapurdin. Esanen nuke duela 10 bat urte egiten zela herri jakin batzuetan eta gaur egun, berriz, modan ematen dela kasik tradizio hori. Gu ere Begiraleak dantza taldetik horretan saiatu gara. Donibane eta Ziburu, berri...
Dantza Zoroan
Noiz: 2026/03/07 19:00Non: Iruñea, Ziudadela
Dantza Zororoan dantza- eta mugimendu-jaialdi ibiltaria. Programak ohikoak ez diren espazioetan egiten diren hiru proposamen eszeniko biltzen ditu, tokiko eta nazioarteko konpainien eskutik. Taldea Marcos Quel, Lucas Torres, Ander San Martín, Isaak Duarte eta Alba Duartek osatzen dute. Defining One ‘s Self bakarkako emanaldi gogoangarri eta introspektiboa da, breakdancea house, hip-hop eta mugimendu garaikideko elementuekin konbinatzen duena. Tokonoma bat kontenplazio-espazio txiki bat da, funtsezkoena jarri eta begiradak atseden hartzen ikasten duen txoko bat. Desvelo dantza garaikideko bakarkako lan bat da, non interpreteak ekintzarako bere espazio propioa eraikitzen duen, tokonoma txiki bati forma ematen dion bezala. Nortasunaren pitzaduretan zeharreko bidaia da, non aldatzeko beldurra deserrotze bihurtzen den. Gorputzak uko egiten dio izan zena askatzeari, damu eta desira artean zatikatua.
Silvia Batet: Ercás
Noiz: 2026/03/07 19:00Non: Iruñea, Iturramako Civivox-a
*2026ko Femkultur jaialdiaren barne. Hiru emakume-gorputz mihise mutagarri bat bihurtzen dira, erritualtasuna, sotiltasuna eta mugimenduaren plastikotasuna arakatzen duten irudi kaleidoskopikoak sortuta. Dantzariek ikusizko hizkuntza bat sortzen dute, gorputzaren eta haren ahalmenaren pertzepzio tradizionalak desafiatuta. Patroi hipnotikoak osatzen dituzte, metamorfosiaren funtsa eta egokitzapen gaitasuna islatzen dutenak, eta erakusten dute gorputza aldi berean izan daitekeela hauskorra eta ahaltsua, estatikoa eta bizia, paregabea eta askotarikoa.
Kuskua: Sustraiak
Noiz: 2026/03/06 18:30Non: Amurrio, Amurrio Antzokia
Sustraiak ikuskizun bat baino askoz gehiago da; herrien nortasuna aztertzen duen esperientzia murgiltzailea da, bi hizkuntza unibertsalenen bidez: dantza eta musika. Gero eta globalizatuagoa den mundu honetan, proiektu hau gure oraina ulertzeko begirada jatorrira itzultzeko beharretik sortzen da, gizarte gisa aberasten gaituen aniztasuna ospatuz. Ikuskizunak mugak zeharkatzen dituen ibilbide geografiko eta emozionala proposatzen du. Euskal Herriko erritmo tradizionaletatik eta folklore iberikoaren grinatik, Ekialdeko mistikaraino eta erritmo amerikarren energiaraino. Erroek kulturen mosaiko bat zabaltzen du eszenatokian, herrialde bakoitzaren esentzia berreskuratuz, bere egoerarik garbienean eta, aldi berean, bere etengabeko eraldaketan erakusteko. Bikaintasun artistikotik haratago, Sustraiak oinarri etiko negoziaezin batean oinarritzen da: pertsonen duintasunarekiko eta haien kulturen osotasunarekiko errespetu sakonean. Dantza eta melodia bakoitza ez dugu ulertzen erakustoki gisa, baizik eta herri baten ondare bizi gisa, zorroztasunez eta sentikortasunez tratatzea merezi duena. Gure ikuskizuna aurreiritzien aurkako manifestu bat da; aniztasuna berdintasunetik ospatzen den eta artea elkar aitortzeko tresna bihurtzen den plataforma bat. Ikuskizun honetan mugimendu bakoitza gizakiari egindako omenaldia da, eta bakoitzak gure mundua osatzen duten identitateen arteko bizikidetza harmoniatsuarekiko konpromisoa nabaritzen du.
«Nire helburua Zizurkilgo irradaka betirako egitea litzateke»
Emakume Langilearen Nazioarteko Egunean irradaka bat dantzatzen da Zizurkilen, eskutik helduta egiten den emakumeen dantza. Horregatik, Itziar Otamendi Arrieta, dantzaren sortzailea, Bigarren Kafeko laborategira etorri da dantzaren inguruan hitz egitera.
Un cartel del 'Baile de la Era' anunciará el Aberri Eguna conjunto en Estella-Lizarra
Se esperan unas 600 personas , en el centro cultural Los Llanos de la ciudad del Ega, el 28 de marzo
Mar Gómez: Siempreviva. Una historia de supervivenvia y liberación
Noiz: 2026/03/06 19:00Non: Iruñea, Iturramako Civivox-a
*2026ko Femkultur jaialdiaren barne. Betilorea landare bizikorra da eta zailenari eusten dio, ikuskizun honetako emakumeak bezala, gure gizartearen balio sexistetan harrapatua. Erresistentzia eta askapen istorioa da, errealismoaren eta parodiaren artekoa, musika zuzenean entzunen dugula.
Oier Araolaza: "dantza-mutilazioak oinarrizko espresio-kanal bat mozten digu eta horrek laguntzen gaitu mutil bihurtzen"
Dantzaren balio sozial, emozional eta neurologikoak aldarrikatzen ditu Oier Araolazak mendebaldeko gizartean kirolak hartu duen nagusitasunaren aurrean. Hala, azaldu du Elhuyarrek gazteen osasun mentalari buruz osatu duen Zurrunbiloa webgunerako egin dioten elkarrizketan . Bere ustez, dantzak ...
Markina-Xemein: Dibertimendue 2026
Markina-Xemeingo dantzak oinarri hartuta eta Nafarroa Behereko libertimenduen eredutik edanda Dibertimendue kaleratu dute markinarrek otsailaren 28an. Ezpata-dantzan irten dira dantzariak kalez-kale eta atzetik musikari, bertsolari eta kokoxen segizioa. Elizatik plazarako bidean bi geldialdi egin dituzte, antzerkilari helduek eta gaztetxoenek beren lanak egiteko, plaza nagusia gazteen esku utzi dute. Guztiz betea zegoen plaza Zerutxu dantza taldeko dantzariek eta kokoxek) hartu dute, udaletxe aurrean kokatu dira musikariak eta bertsolariak. Bi orduz aritu dira, bakoitza beretik eta dagokionetik, eguzki zein euritan. Dantzariek, txistularien doinura ezpata-dantza, aldi honetarako propio sortutako makil-jokoa, mahai-gainekoa, saragi-dantza eta aurreskua eskaini dituzte; kokoxek eta bertsolariek, berriz, umorez eta zirtoz astindu dute plaza. Irudiak: Oier Araolaza. Dibertimendue, Markina-Xemein, 2026-02-28.
Homenaje a las mujeres que no pudieron ser quintas en Aretxabaleta
La jornada festiva del sábado se dedicará a las atxabaltarras que, al cumplir 18 años, no participaron en esta tradición
Ibarra-kaldu Elkartearen 60.urteurrena
Ibarra-kaldu elkartea 1966an hasi zen bidea urratzen Barakaldoko euskal kulturaren munduan, eta, hori dela eta, 60 urte betetzen ditu aurten. Hori ospatzearren, hainbat jarduera egingo dira, urte osoan zehar, asteburu jakin batzuetan banatuta, honako hauek, hain zuzen ere: Martxoak 7: Emaku...
Dokumentuaren akzioak
