Orain arteko ekarpenak

Iruñeko Ortzadar folklore elkarteak jardunaldiak antolatzen ditu udazkenean, eta aurten Kultur Zikloa antolatu du jardunaldien bueltan. Fernando Barroso eta Luis Peixoto-ren kontzertuarekin abiatuko da kultur zikloa eta ondoren Garaztarrak, Alurr eta Ortzadar beraren emanaldiak izango dira, azaroan eta abenduan.

Zein herritako maskaradetan parte hartu zuten lehen aldiz emakumeek? Nongo gazteek eman dute nahaspuila antzerkia? Horrelako galderak egin dituzte Mihia Pitz telebista jokoaren lehen saioan. Xiberoko Azia elkarteak abiatu du joko hau, Zuberoako gazteen artean euskararen erabilera bultzatzeko asmoz. Lehen saioan maskaradek parte handia izan dute, eta hain zuzen ere, maskaradei buruzko erreportaje zabala eskaini dute.

San Fausto egunez dantzatzen du Durangoko Kriskitin dantza taldeak Platillu dantza. Igande honetan, urriaren 13an, ospatuko da San Fausto eta aurten hamabost urte beteko dira Kriskitin-ek eta Iñaki Irigoien-en laguntzarekin Platillu soñua berreskuratu zuela. XIX. mendeko dokumentazioan oinarrituta berreskuratu zuten dantza hau durangarrek eta dantzari-dantzako beste dantza ezagunagoekin batera egin ohi dute.

Dantzaz konpainiarekin abiatu da Dantzaldia Bilbon, eta datozen egunetan Olivier Dubois, Aracaladanza eta Espainiako Compañia Nacional de Danza izango dira udazkeneko dantza jaialdi honetan. Igor Stravinskiren Udaberriaren Kontsakrazioaren mendeurrena dela eta, lan horretan oinarritutako dantza-piezei eskainitako bideo-emanaldia egingo da urriaren 11an.

Errobi ibaiaren inguruko hainbat herritan ospatuko da urriaren 10etik 13ra Herri Uzta jaialdiaren bigarren edizioa. Herri Soinu elkarteak antolatuta, Korsikako musikari eta dantzariak, Haatik, Kautere Ballet eta Kukai taldeak, musika emanaldiak, hitzaldiak eta kale-animazioak, eta mutxikoaren eguna barne izango ditu jaialdiak. Kanbon, Luhuson, Uztaritzen, Arrangoitzen, Basusarrin eta Ezpeletan ospatuko da Herri Uzta 2013.

Michael Jackson pop musikaren sortzaile handienetakotzat jotzen da, baina horrekin batera, dantzakera berezi eta ustez "berri" bat eman zuen ezagutzera. Nortasun propio bereizgarria eman zion dantzakera horrek Jackson-i, baina benetan berak asmatu zuen? Ez, noski, Jackson-ek ibilbide luzeko dantza tradizio batetik edan, eta bere emaitza propioa ondu zuen. Ikusi ditzagun aurrekarietako batzuk.

Dantza-jauziak festaren ardatz nagusi dituen Arrangoitzeko Mutxikoaren Eguna datorren urriaren 13an ospatuko da. Ohi bezala, goizez eta arratsaldez mutxikoak, dantza-jauziak izango dira denontzat irekiak, eta bestelako dantzaldi eta dantza ikusgarriak egun osoan. Korsikako dantza, musika eta kantuak izango dira aurtengo berritasunetako bat, eta azken urteetan ohikoa zen bazkariaren ordez, herriko elkarte eta ikastolek prestatuko dituzten txosnetan jateko aukera izango da. Hona egitaraua:

Euskal Kultur Erakundearen webgunean Jon Iruretagoiena dantzari eta dantza irakasle lapurtarra elkarrizketatu dute. Xan Airek egindako elkarrizketan bere dantzari ibilbidea, Zuberoako dantzen historiari buruzko kontuak, berrikuntzak eta modak, eta beste zenbait kontu izan dituzte hizpide.

Lehen aldiz, neskek ere dantzatu dute San Migel egunean Iurretan. San Migel eguna egun handia izan ohi da Iurretan, eta dantzariak izaten dira festaren protagonista, kalejira eta dantza emanaldiekin. Orain arte mutilek bakarrik parte hartzen zuten San Migel egunean, baina aurten neskak ere batu zaizkie mutilei. Mutilek dantzari-dantza egin ondoren, gorularien dantza egin dute neskek, eta arratsaldean, soka-dantza.