Agenda

Korrotik pikutara: euskal dantzaren historia bat. Euskal dantzaren historia bat kontatu eta gorpuzten dute Oier Araolazak eta Gari Otamendik. Dantza molde zaharretatik gaur egungo dantza formetara egindako bideari erreparatuko diote: korroan, borobilean hasi, eta dantzak nola joan diren aldatzen erakutsiko dute, soka-dantza, ingurutxo eta kontra-dantzetatik pasaz, bikote dantzetara iritsi eta azkenik norbanako bihurtu arte. Taldetik indibidualera, korrotik pikutara joan omen dira aldatzen gure ohiko dantzak. Ibilbide hori hitzez eta dantzaz aurkezten dute, historia kontatu eta dantzatu bat beraz.

Mintzalariak: Oier Araolaza, Gari Otamendi

ESNA familia osoari zuzendutako antzerki-dantza proiektua da, non esperimentua esperientzia bihurtzen den. Bi gorputz taularatuko dira, pertsona bakarra interpretatzeko, mila aurpegi izan ditzakeen pertsona bakarra.

• Egileak: Marie de Jongh & DOOS Colectivo

• Zuzendari: Jokin Oregi

• Koreografia: Eva Guerrero

• Jokalariak: Denis Martínez y Olaia Valle

• Jatorrizko musika: Nerea Alberdi y David. S. Damián

• Música grabada y mezclada en los estudios Blue Bayou

• Argiztapena: Arantza Heredia

• Teknika: Edu Berja y Unai Barrio

• Kanpoko begirada: Ana Meabe

• Produkzio exekutiboa: Jemima Cano y Pío Ortiz de Pinedo

• Komunikazio: Irene Zarrabeitia y Eider Zaballa

• Banaketa: a+ Soluciones Culturales

Jeiki Hadi taldearekin Erromeria Hernanin. Antolatzailea: San Joan konpartsa

Estévez / Paños y Compañía-ren historiako hogei urteetan, Rafael Estévezek eta Valeriano Pañosek osatutako sorkuntza-tandemak lehen aldiz proposatzen du iraupen labur eta ertaineko hiru koreografiatan oinarrituta diseinaturiko programa bat. Hiru koreografiek ez dute beren arteko itxurazko hari gidaririk, eta dantzariek beraiek elkarri laguntzen diote ahotsarekin, argiarekin, beren gorputzekin eta presentziarekin, instrumentu txikiekin edo cante grabazio zahar batzuekin, hirutasun horretarako inspirazioa isiltasunaren, loaren edo dantzaren etenaldian aurkitzen

CAMPANILLERO (2021) 15 minutu

• Zuzendaritza, jatorrizko ideia eta koreografia: Estévez / Paños

• Interpretea: Jesús Perona

• Ahotsa, eszena-laguntzailea eta argiztapena: Rafael Estévez eta Valeriano Paños

NONDEDEU (2023) 20 minutu

• Zuzendaritza artistikoa: Rafael Estévez / Valeriano Paños

• Jatorrizko ideia eta koreografia: Estévez / Paños / Alberto Sellés

• Cante eta dantza interpretea: Alberto Sellés

• Eszena-laguntzailea eta argiztapena: Rafael Estévez, Valeriano Paños Eta Jesús Perona

• Errepertorio-hautaketa: Rafael Estévez eta Alberto Sellés

• Off-eko ahotsa: Aurelio Sellés Nondedéu (1887-1974)

SILENCIOS (2016) 35 minutu

• Zuzendaritza / jatorrizko ideia eta kontzeptua / koreografia: Rafael Estévez / Valeriano Paños

• Zuzendaritza artistikoa / koreografia: Juan Kruz Díaz de Garaio Esnaola

• Argiztapena / gauzakiak / jantziak: Estévez / Paños / Díaz De Garaio Esnaola

*Dantzaldia 2023ren barruan.

BASOTIK ITSASORA 2.0 formatu hibridoa osatzen duen proposamen bateratua da. Beñat Gerekak sinatzen duen ‘Basotik itsasora’ dokumentalaren 30 minutuko zati bat pasatzeak osatzen du formatu hibridoa, eta, ondoren, Josu Mujikaren ‘Basoa’ lana antzeztuko da.

Haren besaulkiei buruz, ikusleek ‘Basotik Itsasora’ dokumentalaren 30 minutuko laburpena ikus dezakete. Beñat Gerekak sinatu du, eta iraganaren eta orainaren arteko mugak, giza migrazioak eta errefuxiatuen drama islatzen ditu. Haren begirada Gurs-en pausatzen da, Pau inguruan dagoen kontzentrazio-eremuan, non Hirugarren Errepublika frantsesak eremu bat eraiki baitzuen 1939an Espainiako gerraosteko milaka desplazatuak hartzeko. Nazien inbasioaren ondoren, leku hura kontzentrazio-eremu bihurtuko zen. Bigarren Mundu Gerra amaituta, 1946an, estatu frantsesak bere arrastoa ezabatu eta baso bat antolatu zuen. Baso horren eta historia haren aztarnen gainean —eta errepikatzeko beldurraren gainean—, Beñatek bidaia poetiko bat egiten du itsasorantz, eta haren gainean etorkizun hobea bilatzeko itxaropen arriskutsua zabaltzen dutenak.

Hitzaurre horren ondoren, hamar interpretek hartuko dute parte ‘Basoa’ eszenatokian. Pieza hori Josu Mujikak koreografiatzen du, Iñaki Salvadorren konposizio musikalen bidez. Ahots horiek, Gurs eta errefuxiatuenak, zortzi koadro eszenikotan artikulatutako koru-lan baten abiapuntua dira, emozioa, fisikotasuna, samurtasuna eta oroimena bateratzen dituena. «Dantza bat, konpainiarena, oso fisikoa, ondo mugatua; lur askokoa, baina erortzen denaren bertikaltasuna gailentzen da, bai, baina altxatu egiten da; eta, beti ederra, optimismo-puntu batekin kabaretetik pasatzean, Gursen eremuak zituen kultura-etxetxetxoen oroitzapenean: kultura, alderdi guztietan, itxaropena elikatu eta bizitzari heltzen diona» (idatzi du Tealdobnavarrok).

Zinemak mundu osoko belaunaldien bizitza markatu duten istorioak, gertaerak edo kontakizunak harrapatzea ahalbidetu badu, dantza gai da une horiek behatzen duen begirada garbia baino behar ez duen leku unibertsal batera eramateko. Bi hizkuntza edo poesiak aurrez aurre begiratzen dira orain, Dantzaz-ek —eta konpainia inguratzen duen familia handi horrek— forma eta diskurtso berriak aztertzen dituen proiektu batean, artea, oroimena eta gogoeta eskutik joan daitezen.

Zakurrak proposamen bat da, errepikapenaren hersturatik irudien segidaren lilurara doana. Irudiak: iraganetik ebatsiak eta biharrera boteak; oraingoak, eta iraganaz lerdatuak; plastika garaikidetik zaharkitutako formara, lurrekora, denbora eta hizkuntzen nahas-mahas atergabean.Dantza grinatsu baten erakusketa, bere zentzurik behinena errepikapenean eta katarsian aurkitzen duena: lehertu arte dantzatu, abaildu arte zaunka egin, akitu arte bizi. Norbera aurkitzeko, bere buruaren isla bestearengan ikusten duen gizakiaren kontakizuna. Bi gizon besarkatuak.Bi gizon dantzan, dena bukatu eta dena berriro jaio arte