Agenda

Urtea hasi eta badatoz kaskarotak dantzan eta eskean. Urtarrileko eta otsaileko asteburutan Lapurdiko hainbat herritako gazteak puska-biltzen, dantzan eta kantuan ibiliko dira.

Kaskarotak 2023

Urtarrilak 7, larunbata

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Bois auzoa, Hasparren errepidea, Paqueta, Donamartinia.

Urtarrilak 8, igandea

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Agerrea.

Urtarrilak 14, larunbata

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Enseigne bidea, Sorueta, Jauberria.

Urtarrilak 15, igandea

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Haristoia, Goutxuria, Martindegia

Urtarrilak 28, larunbata

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Xandondeia, Gainekoetxea, Bide Handia, Mendi Zelai, Haranburua

Urtarrilak 29, igandea

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Irurita, Bidartea, Ospitalia, Alzueta, Otxokolttipia

Otsailak 4, larunbata

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Iturbidia, Etxekobirda, Beherartia, Urt bidea
• Uztaritzeko kaskarotak. Baiona
• Itsasuko kaskarotak

Otsailak 5, igandea

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Pikassaharia, Larreista, Mexereta, Iturraldia, Behotegia
• Donibane/Ziburuko kaskarotak
• Itsasuko kaskarotak

Otsailak 11, larunbata

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Harriaga, Irigoina, Imistola, Lapiz, Ildaska
• Uztaritzeko kaskarotak. Arruntza auzoa
• Itsasuko kaskarotak

Otsailak 12, igandea

• Uztaritzeko kaskarotak. Heraitze auzoa
• Itsasuko kaskarotak

Otsailak 18, larunbata

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Haurren inauteriak.
• Itsasuko kaskarotak
• Urruñako kaskarotak

Otsailak 19, igandea

• Beskoitzeko kaskarotak, Oinak Arin taldea. Amaiera elizaren aurrean.
• Uztaritzeko kaskarotak. Uztaritze

Otsailak 25, larunbata

• Urruñako kaskarotak

Euskal mitologian oinarritutako ikuskizuna, Bunuzeko Xoriak dantza taldearen eskutik.

Laminosine zulo bat da, Oztibarreko (Nafarroa Behera) ur putzu sakon famatu bat, laminez betea. Esaten da itsasoari lotuta dagoela, inguruko errekak urik gabe geratuta ere, Laminosine handitzen dela marea gorarekin, eta apaltzen marea beherarekin. Putzura oinez joan behar da derrigor.

Ikuskizuna sorkuntza bat da, euskal dantza tradizionala eta dantza garaikidea uztartzen dituena, euskal mitologiaren gaiaren inguruan. Antzerki eta ipuin zenbaitek ere dantzen artekoa aberasten dute. Musika ikusgarri honentzat propio sortua da, eta taula gainean jotzen da zuzenean. Arlo honetan ere, aire tradizionaletatik abiatuz, musika berriak sortu dira.

Zenbait profesionalen gidaritzapean sortu da ikusgarria: Fanny Marmayou (Batcharte Dantza elkartearen zuzendaria), Joana eta Jenofa Erdozaintzi-Etxart (euskal dantza irakasleak), Jokin Irungaray (ipuin kontalaria) eta Claude Labat (historialaria).

Zerk definitzen du nire nortasuna? Zerk definitzen nau gizon modura? Zer esanahi du maskulinotasunak? Badago alderdi femeninorik nigan? Zer ezaugarri ditu?
Zer rol betetzen dute nire arbasoek nigan? Zer hartu dut oinordetzan arbasoengandik? Nola adierazten dut nire izatea gaur? Nire bizitzako zer esperientziak eragin zuten nigan naizena izan nadin? Zein da nire legatua? Zer-nolako harremana dut beste gizonekin? Zer erakusten didate beste gizonek “gizon izateari” buruz? Zer erakusten dute beste gizonek nitaz? Nor da bestea? Nire parte al da? Egiaz al dago bestea nigandik at? Nola islatzen dira alderdi horiek kolektiboari dagokionez, gizarte modura? Badago enpatiarik? Zer-nolakoa da bi gizonen arteko samurtasuna? Eta indarra?

Fitxa

• Ideia eta zuzendaritza: Lucio A. Baglivo
• Zuzendari laguntzaileak: Javier Ballesteros eta Maximiliano Sanford
• Interpreteak: Raúl Pulido, Lucio A. Baglivo
• Koreografia: Lucio A. Baglivo, kolaboratzaile modura Raúl Pulido eta Maximiliano Sanford izanik
• Dramaturgia: Lucio A. Baglivo, Javier Ballesterosen laguntzarekin
• Testuak: Lucio A. Baglivo, kolaboratzaile modura Raúl Pulido, Javier Ballesteros eta Romina Ardalla izanik
• Jatorrizko musika: Fernando Nequecaur
• Argien diseinua: Beatriz Toledano
• Laguntza orokorra: Natalia Alvarez
• Argazkiak: Danilo Moroni & Juan Carlos Toledo

Jondo maitasun istorio bat da. Bost dantza-koadro Lorcaren literaturako bost pertsonaiarentzat, bostak ere hartzailerik gabeko tragedia eta beren musikaren emana partekatzen dutenak Cante Jondo delakoarekin. Musikak parte hartzen du adierazpen sozial eta arrazial honi beha eta adi dagoenaren saminean, beha eta adi jatorri lausoko adierazpen honi, zeina aspalditik datozen hainbat eta hainbat zorigaitzetan nahasia baita; esaterako, maitasunean...

Bost pertsonaia, maitale baina ez maitatu: Rosita, Don Perlimplín, Mariana, Adela eta El Director. Denek dute ahulgune bera: desamodioa, ez izatearen kontrako antidotoa Jondoan, erlijio humanista arraro bat, gizateria eta artea gurtzen dituena, zergatik eta sakonena adierazten dutelako, garrasi barne-urratzailea, giza harremanak askatu eta balioa ematen diena. Norbaitek kantatu egiten du, eta besteek entzun. Dantza eta musika oinazea leuntzen duen ikuspegiaren objektu zehatza dira, oinazea ere bizitzari baitagokio.

• Zuzendaritza koreografikoa: Eduardo Guerrero.

• Zuzendaritza, koreografia-sorkuntza garaikidea, argiztapena eta gune eszenikoa: Sharon Fridman.

• Ideia eta dramaturgia: Triana Lorite.

• Musika-zuzendaria: Pino Losada.

• Ahots-moldaketak eta emakume cantaora: Ana Salazar.

• Gizonezko cantaor: Manu Soto.

• Musikariak: Pino Losada (guitarra), Jorge Moreno (trombón), Pablo García (batería).

• Dantzari taldea: Mónica Prado, Clara Checa, Elsa del Mar Ribas, Irene Flores, Lorena Moreno, Nino González, Alejandro Fernández.

MOOR KRADek argitara atera nahi du guk guztiok dugun alderdi ezkutua. Guk geuk bizitzan zehar erreprimitu egiten ditugu ezaugarri horiek, askotariko arrazoiak tarteko, eta gure nortasunaren gela ilunean gordetzen ditugu, gureak ez direlakoan. Basamortu horretan bizi diren pertsonaiek badakite alde ilun bat dutela eta alderdi horrek pertsona gisa osatzen dituela. Hori dela eta, ez dituzte kontraesanak ezkutatzen, eta diren modukoak agertzen dira.

MOOR KRADen ez dago gezurrik, ez moral bikoitzik, ez bizitza paralelorik. Hemen, den guztia argitara ateratzen da. Aratz jaiotzen gara, baina, besteei atsegin egin eta onartuak izan nahian, haurtzaroaren eta gaztaroaren zati handi bat ematen dugu zaku batean gure zer ezaugarri gordeko ditugun erabakitzen; eta gainerako denbora zaku hori husten ematen dugu…

Ikuskizunaren hizkuntza nagusia dantza garaikidea da, teknika berriekin bat eginda: krump, tutting, dantza urbanoa eta abar. Musikari dagokionez, musikagile barrokoen abestiak erabiltzen dira, John Dowlandenak eta Henry Purcellenak, adibidez, Iñar Sastre eta Marc Kanou musikariek elektronikaren bidez eguneratuta, eta Iosu Yereguik zuzenean abestuta.

MOOR KRAD ikuskizunak argitara atera nahi du gu guztiok gordetzen dugun itzal hori. Bizitzan zehar, hainbat arrazoi ezberdinengatik ezkutatzen ditugun gure alderdiez osaturiko itzala. Gure izaerako zati bat ez balitz bezala, izaera horren gela ilunenean izkutatzen goazelarik.

Lur zati honetan bizi diren pertsonaiek badakite alde ilun bat dutela eta honek aldi berean beraien izaera osatzen duela. Horregatik ez dituzte beraien kontraesanak ezkutatzen eta benetan diren bezala agertzen dira besteon begietara. Ez dute beldurrik, izan ere beldurra, aurretik ezarritako arauen kontra jokatzen dugunean soilik azaltzen bait da. MOOR KRAD-en ez da gezurrik, ez moral bikoitzik, ez eta bizitza paralelorik… Hemen dena argitara ateratzen da. Ikusten duzun zerbait ez bada zure gustukoa, ez begiratu; eta oraindik ere ezegonkortasuna sortzen badu zugan, agian bizkar gainean daramazun zaku horretan bilatu beharko zenituzke arrazoiak.

Puruak jaiotzen bagara ere, gure izaerako ze alderdiak botako ditugun zakura erabakitzen pasatzen dugu gure haurtzaroa eta gaztaroaren parte handi bat; eta gainontzekoa berriz, zaku hori nola hustu asmatu ezinik.